Tensionet e Koresë së Veriut: Pse Kim Jong-un po rrit presionin?
BBC- Gjatë muajit të kaluar Koreja e Veriut lëshoi raketa mbi Japoni, duke i detyruar banorët të kërkojnë strehim, një akt armiqësor dhe provokues.
Gjithashtu Koreja e Veritu lëshoi dhe disa raketa të tjera balistike, ka fluturar avion luftarakë afër kufirit të saj me Korenë e Jugut dhe ka gjuajtur qindra predha artilerie në det të cilat kanë zbritur në një zomë ushtarake të krijuar nga dy Koretë në vitin 2018 për të ruajtur paqen, por që të dy vendet teknikisht janë ende në luftë.
Të hënën, një anije tregtare e Koresë së Veriut kaloi kufirin detar të vendeve, duke bërë që të dyja palët të gjuanin të shtëna paralajmëruese.
Koreja e Jugut thotë se inkursioni ishte i qëllimshëm.
Pse Kim Jong-un po rrit presionin?
Ka tre arsye pse Koreja e Veriut tenton të lëshojë raketa - për të testuar dhe përmirësuar teknologjinë e saj të armëve, për t'i dërguar një mesazh politik botës (kryesisht SHBA) dhe për t'i bërë përshtypje popullit të saj në shtëpi dhe për të mbështetur besnikërinë ndaj regjimit.
Mund të jetë e vështirë të deshifrosh se cilin prej këtyre qëllimeve i shërbejnë veprimet e Phenianit, por këtë herë Kim ka qenë i qartë.
Media shtetërore ka raportuar disa herë se nisjet dhe stërvitjet e fundit janë në përgjigje të stërvitjeve ushtarake të drejtuara nga SHBA, Koreja e Jugut dhe Japonia.
Veriu ka fajësuar armiqtë e tij për përshkallëzimin e tensioneve dhe thotë se lëshimet e tij janë një paralajmërim i qartë se ata duhet të ndalojnë.
Uashingtoni, Seuli dhe Tokio kanë mbajtur stërvitje ushtarake në shkallë të gjerë, veçmas dhe së bashku, për dy muajt e fundit, për të treguar se janë gati për një sulm bërthamor të Koresë së Veriut.
Nuk ka dyshim se këto e kanë antagonizuar zotin Kim, i cili i ka parë gjithmonë ushtrime të tilla si armiqtë e tij që provojnë për një pushtim.
Arsyeja pse Koreja e Veriut filloi të zhvillonte armë bërthamore në radhë të parë ishte për të ndaluar veten nga pushtimi.
Por ka një arsye më pak të qartë se ai mund të rrisë presionin tani.
Disa besojnë se mund të jetë duke përgatitur terrenin për një provë më provokuese - shpërthimin e një arme bërthamore për herë të parë në pesë vjet, apo edhe një sulm në shkallë të vogël në Korenë e Jugut.
Vitin e kaluar ai parashtroi një plan pesë-vjeçar, duke detajuar të gjitha armët e reja që ai planifikoi të zhvillonte.
Ai përfshinte bomba bërthamore më të vogla në fushëbetejë dhe raketa me rreze të shkurtër veprimi për t'i bartur ato.
Testet e fundit janë prova që Kim jo vetëm që po punon në këtë listë të dëshirave të armëve, por se ai po trajnon trupat e tij për t'i përdorur ato.
Ai përdori disa nga stërvitjet e fundit, tha ai, për të simuluar një sulm bërthamor në Korenë e Jugut.
Tani zoti Kim ka nevojë për vëmendje.
Ai ka nevojë që bota të vërejë përparimin që ka bërë, nëse një ditë do t'i hiqen sanksionet e ashpra ndërkombëtare ndaj vendit të tij.
Sanksionet nuk e kanë ndalur Korenë e Veriut të zhvillojë armë, siç ishin projektuar, por ato po dëmtojnë ekonominë e saj.
Bisedimet që synojnë reduktimin e këtyre sanksioneve kanë ngecur prej kohësh dhe Koreja e Veriut po rrëshqet në axhendën globale.
Bota është shumë më e shqetësuar për luftën në Ukrainë dhe ngritjen e një Kine autoritare.
Qëndrimi i Presidentit Biden është se sanksionet ndaj Koresë së Veriut mund të lehtësohen vetëm kur ajo pranon të heqë dorë nga të gjitha armët e saj bërthamore.
Ndërkohë, Uashingtoni dhe Seuli kanë rënë dakord të forcojnë mbrojtjen e tyre të Gadishullit duke mbajtur stërvitjet ushtarake që Pheniani urren aq shumë dhe duke iu përgjigjur provokimeve të tij me forcë.
Pas raundit të fundit të lëshimeve dhe stërvitjeve të raketave të Veriut, Koreja e Jugut dërgoi avionë luftarakë dhe gjuajti artilerinë e saj.
Nëse zoti Kim do të detyrojë SHBA-në të negociojë me kushte më të favorshme për të, ai duhet të provojë se sa i rrezikshëm është bërë vendi i tij.
Muajin e kaluar ai deklaroi se Koreja e Veriut ishte një shtet me armë bërthamore, një pozicion që ai tha se ishte i pakthyeshëm.
Ne duhet të shqetësohemi se sa bindëse duket se është bërë, tha Kim Jong-dae, një ish-këshilltar në Ministrinë e Mbrojtjes të Koresë së Jugut.
Ai vuri në dukje se si në të kaluarën Koreja e Veriut ka pritur derisa forcat amerikane të kenë përfunduar stërvitjet e tyre ushtarake përpara se të hakmerren.
Kësaj here ata qëlluan me artileri në det ndërkohë që po vazhdonin stërvitjet.
"Ne kurrë nuk e kemi parë këtë guxim dhe agresion më parë, është ndryshe. Është Veriu që vepron si një shtet bërthamor," tha ai.
Qeveritë e SHBA-së dhe Koresë së Jugut besojnë se përgatitjet për testin e shtatë të armëve bërthamore të Koresë së Veriut kanë përfunduar dhe Veriu po pret momentin e duhur politik për të vepruar.
Një dritare tërheqëse po hapet, me Konferencën e Partisë Komuniste të Kinës që tani ka përfunduar dhe zgjedhjet afatmesme në SHBA po afrohen.
Ndërkohë Koreja e Jugut është në mes të një raundi tjetër të lojërave luftarake, me SHBA-në e planifikuar për t'u bashkuar. Këto mund t'i japin Kim Jong-un pretekstin që ai ka pritur.